Stel nu eens, dat de Japanners wél de Amerikanen en Britten hadden aangevallen, maar Nederlands-Indië links hadden laten liggen. Wat dan? Het mag niet meer dan een voetnoot lijken want we weten de afloop, maar toch, het maakt een verschil: de Japanners hebben de Amerikanen en Britten de oorlog verklaard, Nederland verklaarde de oorlog aan Japan. We waren er zó van overtuigd dat de Japanners na de aanval op Pearl Harbor en Malakka ook Nederlands-Indië zou aanvallen, dat het ons niet zo veel moeite kostte om zélf maar het initiatief te nemen. De tegenstander stelde niet zo veel voor, dachten we, en de Britten zouden ons zeker te hulp komen.
“Secret source”
Terwijl de strijd in volle hevigheid losbarstte, en de Nederlandse vloot en luchtmacht werden ingezet onze bondgenoten te helpen, kwam op 28 december 1941 bij Churchill een telegram binnen met een merkwaardige tekst: “Reported from secret source that the Japanese are now making a last attempt to persuade the Netherlands East Indies to accept immediate stoppage of hostilities and aid to Japan´s enemies. If accepted, the Japanese will protect the Netherlands East Indies leaving the administration untouched. Should the Dutch refuse, immediate action against Dutch Borneo and possibly other (islands) may be expected.”
Nu moet je natuurlijk wel héél erg naief zijn om de Japanners te geloven, en dat deed Batavia dan ook niet. Uit niets blijkt dat het genereuze aanbod in overweging is genomen. De Japanners hielden zich in ieder geval aan hun woord waar het de dreigementen betrof: eerst werd Pontianak gebombardeerd, de rest zou spoedig volgen.
Deze gebeurtenissen maken wel dat we ons nog een keer kunnen afvragen wat zou zijn gebeurd als we níet meteen de oorlog hadden verklaard, of als we het aanbod van de Japanners hadden geaccepteerd. Welke loop had de geschiedenis dán genomen? Met enige fantasie kunnen we ons het volgende voorstellen. Lees verder →
Java Post 