Een jaar lang oorlogsnieuws van 75 jaar geleden

Market Garden en de verbeten strijd om Zeeland, de hongerwinter en de atoombom op Japan. Maar ook het afgekapte voetbalseizoen, de eerste joodse feestdag in vrijheid en de ontluikende wederopbouw. De NOS volgt online een jaar lang het nieuws van 75 jaar geleden alsof het nu gebeurt, met de moderne technieken.

Screenshot van de website

De speciale website opent vandaag met het bericht dat de geallieerden al de grens met Nederland zijn overgestoken en NSB’ers bijltjesdag vrezen. Pas morgen volgt de deceptie dat deze Dolle Dinsdag op een misverstand gebaseerd was: de geallieerden waren wel in de buurt, maar de strijd zou nog maanden duren.

“Het is het meest ambitieuze project dat de NOS ooit online heeft gedaan rondom de bevrijding”, zegt eindredacteur Lambert Teuwissen. “We zullen elke dag zeker een nieuw bericht hebben, in periodes als rond de enorme luchtlandingsoperatie Market Garden zijn het er al snel meer. We volgen bovendien niet alleen de grote militaire campagnes, maar ook het dagelijks leven, in bezet en bevrijd gebied, in Nederland, het huidige Indonesië en de West.”

De speciale website is een aanvulling op de Bevrijdingsjournaals die de NOS rond 75 jaar bevrijding maakt. Daarvan staan rond Market Garden (17-27 september) weer nieuwe afleveringen op stapel. Het NOS Jeugdjournaal blikt online ook terug met een site voor kinderen.

‘Dieper dan de grote lijnen’

Nu de meeste ooggetuigen zijn overleden, moet de website een frisse blik op de bevrijding bieden, met verhalen die dieper gaan dan de grote lijnen. Neem bijvoorbeeld de hervatting van het schooljaar in bevrijd Maastricht, waar eerst nazi-schoolboeken werden verbrand. Of de grotendeels vergeten hongersnood in bevrijd gebied, waar voedsel ook nog schaars bleef. En de moeizame strijd om het eiland Morotai in de Molukken, waar modder de grootste vijand was.

Aandacht voor de mensen die het meemaakten staat daarbij centraal: niet alleen de politici en generaals, maar vooral ook de burgers die de bevrijding vierden of de Duitse represailles doorstonden, verzetsstrijders, geallieerde militairen die hier vochten en Joden die terugkeren uit de kampen.

“Je staat er nooit zo bij stil dat de bevrijding meer was dan alleen die datum, 5 mei 1945”, zegt Teuwissen. “Het was een slepend proces met maanden vol hoop en vrees.”

Een jaar lang

Door deze chronologische vorm is het makkelijker patronen te ontdekken. “Je ziet bijvoorbeeld dat als de geallieerde druk oploopt, de Duitsers harder optreden. In één maand zie je eerst nazi-chef Seyss-Inquart de noodtoestand uitroepen, dan dreigt SS-leider Rauter met willekeurig geweld in de Zaanstreek en ten slotte worden geëxecuteerde verzetsstrijders in Apeldoorn op straat gelegd.”

Het online-project eindigt volgend jaar augustus, 75 jaar na de Japanse capitulatie. “Het zal wel moeilijk worden er dan een streep onder te zetten. Meteen na de capitulatie begon de Indonesische onafhankelijkheidsstrijd; ik zie nu al verhalen die hernieuwde aandacht verdienen.”

x

Dit artikel verscheen eerder op www.nos.nl, 5 september 2019.

Dit bericht werd geplaatst in 9. Java Post. Bookmark de permalink .

4 reacties op Een jaar lang oorlogsnieuws van 75 jaar geleden

  1. ælle zegt:

    Breda was de stad verkozen tot vestiging door veel Indo-gezinnen. De best geïntegreerde bevolkingsgroep van Nederland, hoera!

    Officieel werd Breda op 29 oktober 1944 bevrijd.
    Omdat de Poolse regering weigerde te capituleren voor de nazi’s, weken de meeste zittende leden van de Poolse regering en legerleiding uit naar West-Europa, met name naar Groot-Brittannië. Daar werden gedeserteerde Poolse militairen, emigrantenzoons, vluchtelingen uit Russische werkkampen en mannen uit het Afrika-corps van de Duitse generaal Romme, klaargestoomd voor de geallieerde strijd tegen de nazi’s. Zij vormden legereenheden. De divisie onder leiding van generaal Stanislav Maczek werd opgeleid en getraind in Schotland. Op 6 juni 1944 landde de Eerste Poolse pantserdivisie, onder commando van Maczek, tijdens de geallieerde invasie in Normandië. Na omzwervingen verdreven ze, met Canadese divisies, de Duitse bezetters uit Breda en omgeving.
    Bron: erfgoed breda.nl

  2. Jan A. Somers zegt:

    Het startpunt was zaterdag 31 augustus met de herdenking van de slag om de Schelde. Het verleden van mijn Zeeuws meisje. Prachtige herdenking. Met enorm veel goede televisie, ook van Omroep Zeeland.

    • Jan A. Somers zegt:

      Ik weet niet meer in welke stad, Middelburg? Terneuzen? Bij het defilé van Canadese Mariniers liep een Surinamer voorop, met trompet. Kreeg meteen de naam: Neger. Werd heel normaal gevonden, ook door hemzelf. Hij begon daar een café Porgy and Bess. Niet waar? Wel leuk!

  3. JA. Somers zegt:

    Gevonden bij Omroep Zeeland, met foto’s:
    Standbeeld voor oprichter Porgy en Bess; ‘Frank gaf deze stad kleur’
    In Terneuzen is vanmiddag het standbeeld van Frank Koulen onthuld. Koulen is de oprichter van jazzcafé Porgy en Bess. Het levensgrote bronzen beeld, gemaakt door beeldhouwer Hannes Verhoeven, werd onthuld door zijn dochter Ingrid.
    Het beeld staat voor het voormalige stadhuis in de Noordstraat op steenworp afstand van het jazzcafé. Volgens Ingrid Koulen zou haar vader trots en blij zijn geweest met het beeld. “Mijn vader noemde zich vroeger Surinamer, later zei hij: ik ben van Terneuzen.”
    Frank Koulen kwam in 1944 als militair vanuit Suriname naar Terneuzen, waar hij vervolgens in 1957 een lunchroom begon. Hij vernoemde die naar de Amerikaanse opera Porgy en Bess van George Gershwin.
    Dochter Ingrid bij het beeld van Frank Koulen (foto: Omroep Zeeland)
    De lunchroom ontwikkelde zich al snel tot een muziekcafé met een smeltkroes aan stijlen, maar wel met de nadruk op Franks favoriete muziek: jazz. Koulen slaagde erin een aantal grote namen naar de Scheldestad te halen. Onder meer Oscar Harris, Toots Thielemans, Chet Baker, Boy Edgar en Art Blakey traden op. Koulen overleed in 1985.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s